لطفاً خودتان را معرفی کنید.
حجت سندگل هستم؛ متولد ۵۹. بهعنوان آتشنشان راننده، از سال ۹۱ در سازمان آتشنشانی و خدمات ایمنی مشهد در حال انجام وظیفهای مقدس هستم.
تجربه و تحصیلات شما چیست؟
بنده نزدیک به ۱۴ سال تجربه دارم. هنگام استخدام دیپلم رایانه داشتم و در حین خدمت موفق شدم مدرک کارشناسی مکانیک بگیرم.
هنرجویانی که رشته ایمنی و آتشنشانی را انتخاب میکنند، برای اشتغال چه فرصتهایی میتوانند داشته باشند؟
دانشآموزانی که به این رشته علاقه دارند، باید بیشتر هدف و تمرکزشان این باشد که بتوانند در سازمان آتشنشانی شهر یا استان خود مشغول به کار شوند. البته شغلهای دیگری هم میتوانند انتخاب کنند. مثلاً بهعنوان مسئول ایمنی1 در کارخانهها و شرکتها. همچنین در سازمان هلالاحمر هم، که یک سازمان فرا مرزی است، میتوانند مشغول انجام وظیفه شوند.
افرادی که میخواهند این رشته و شغل را انتخاب کنند باید چه ویژگیهایی داشته باشند؟
در این شغل شرط اول علاقه است. باید به کار آتشنشانی عشق داشته باشند. مدرک تحصیلی موردنیاز برای جذب از طریق آزمون استخدامی در حال حاضر مدرک دیپلم است. از لحاظ فیزیک بدنی و قوای جسمی باید توانایی زیادی داشته باشند و حتماً ورزشکار باشند. از لحاظ نظری برای آزمونهای عملیاتی، فعلاً درسهای هنرستان کفایت میکند.
شرایط و ساعت کاری در این شغل چگونه است؟
ساعت کاری استاندارد تعریفشده برای این شغل فعلاً در ایران ۲۴ ساعت کار و ۴۸ ساعت استراحت است؛ با این توضیح که هیچ تعطیلی و جمعهای برای ما معنی ندارد. همچنین، این شغل جزو مشاغل سخت و زیانآور است. به این لحاظ که آتشنشان با حوادث متعددی درگیر است و در محیطهای عملیاتی دود، مواد سمی و مواد شیمیایی وجود دارند. ورود به قسمتهای خطرناک جزو شغل ماست. به همین دلیل، سنوات بازنشستگی در این شغل ۲۰ سال است.
سازمان آتشنشانی یک نهاد شبهنظامی است. در نهادهای نظامی نظم خاصی برقرار است. در اینجا نیز قوانین و نظمهای خاصی برای آتشنشانها وجود دارد. برای مثال ما از ۸ صبح که وارد سازمان میشویم، تا ۸ صبح روز بعد، چیدمان برنامه مشخصی داریم که طبق آن رفتار میکنیم.
به نظر شما آموزشهای هنرستان و مطالب نظری برای موفقیت در این شغل کافی هستند؟ آیا آنها را مفید میدانید؟
مفیدند، اما صرف آنها کفایت نمیکند. اگر ادامه دهند و تحصیلات دانشگاهی داشته باشند، فرصتشان برای بازار کار بهتر است.
به لحاظ اهمیت، اگر بخواهید به مهارت عملی و دانش نظری موردنیاز در این شغل درصدی اختصاص دهید، این درصد چگونه است؟
در سازمان آتشنشانی، کسی که میخواهد در قسمت عملیات آتشنشانی مشغول شود، ۷۰ درصد به آموزش عملی نیاز دارد. بحث آمادگی جسمانی و ۳۰ درصد هم مباحث نظری.
به نظر شما، مدتزمانی که هر فرد باید آموزش ببیند تا بتواند وارد محیط آتشنشانی و انجام عملیات شود، چقدر است؟
کسی که میخواهد حرفهای شود، باید ابتدا وارد این شغل شود. به مرور زمان و با کسب تجربههای عملیاتی، مهارت هم افزایش خواهد یافت؛ بسته به هوش و ذکاوت فرد و نوع ایستگاهی که در آنجا خدمت میکند. منظورم ایستگاههای تکواحدی و ایستگاههای مادر است. اگر در ایستگاههای مادر مشغول به کار شود، خیلی زودتر به آتشنشان تبدیل حرفهای میشود، ولی اگر در ایستگاهی تکواحدی باشد، بین چهار تا پنج سال طول میکشد تا بهعنوان آتشنشان حرفهای شناخته شود.
آیا نرمافزار خاصی هست که موردنیاز این حرفه باشد؟
در کل توصیه میکنم دانشآموزان در حین تحصیل کار با رایانه را فرا بگیرند. در شغل آتشنشانی هم دو بخش داریم: عملیات و ستاد. در قسمت ستاد نیاز است که فرد علم رایانه و زیرشاخههای آن را داشته باشد. ولی در قسمت عملیات خیلی کم و بهندرت پیش میآید.
به نظر شما فوت کوزهگری این رشته چیست؟
اینکه نسبت به آن عشق داشته باشند. روحیه جسارت و فداکاری، آمادگی جسمانی زیاد و اعتقاد مذهبی لازم است، زیرا آتشنشان باید جان انسانها یا حیوانات را نجات دهد و لازم است ازخودگذشتگی داشته باشد. خدا را باید در نظر داشته باشد. اگر خدایی نکرده در این راه اتفاقی برای او بیفتد، شهید محسوب میشود. در واقع، اگر در حین کار اتفاقی بیفتد، دولت و جمهوری اسلامی او را شهید اعلام میکند؛ مانند کسی که در جبهه حق علیه باطل جنگیده و شهید شده است.
این مجله رشد هنرجوست و مخاطب اصلی آن هنرجویان هستند. اگر توصیهای دارید، بفرمایید.
به هنرجویان توصیه میکنم دنبال رشتهای بروند که بازار کار و آینده آن را ارزیابی کرده باشند. شما دارید تلاش میکنید، وقت میگذارید و هزینه میکنید. پدر و مادرتان هم هزینه میکنند. بازار کار مهم است. در رشتهای درس نخوانید که فقط مدرکش را داشته باشید و در آینده مجبور شوید سر کار دیگری بروید. عمرتان را تلف نکنید. همچنین، در زمینه علاقه خود باید پشتکار داشته باشید تا انشاءالله موفق شوید.
پینوشت
1. HSE