شما از چه زمانی به موضوع و درس ریاضی علاقهمند شدید و چه کسانی در این علاقهمندی مؤثر بودهاند؟
از زمانی که وارد دوره راهنمایی شدم، زمان بیشتری را برای حل مسئلههای ریاضی صرف کردم و بهتدریج به این درس علاقهمند شدم. پدر و مادرم در این زمینه به من کمک کردند و معلم عزیزم نیز در حل مسئلههایی که در آنها به مشکل برمیخوردم، مرا راهنمایی میکردند. ضمن اینکه باید اضافه کنم به درس علوم هم علاقه دارم، چون این دانش از تجربه انسانها حاصل شده است.
به نظر شما جذابیتهای ریاضی و درس ریاضی بهطور کلی و به طور خاص چیست؟
لذتپیداکردن راهحل برای یک مسئله پیچیده پیامآور یک حس رضایتبخش است و به ما امکان میدهد در دنیایی که همه چیز در ظاهر بینظم است، الگوهایی پنهان را پیدا و درک کنیم و بتوانیم با چیزهای جدیدی آشنا شویم که میتواند برایمان خیلی جذاب و آموزنده باشد. یکی دیگر از جذابیتهای مهم ریاضی، هیجان و لذتی است که از حل مسئلهها بهدست میآید. وقتی فردی موفق میشود یک مسئله دشوار را حل کند، به احساس موفقیت و رضایت عمیقی دست مییابد که انگیزه ادامه یادگیری را در او تقویت میکند. ریاضی ذهن را برای تفکر منطقی و ساختارمند آماده میسازد و این مهارتها نه تنها در حل مسئلههای ریاضی، بلکه در زندگی روزمره و تصمیمگیریهای مهم نیز کاربرد دارند.
روش شما برای یادگیری ریاضی چه بوده است؟ آیا این روش را به دیگران هم توصیه میکنید؟
روش من برای یادگیری ریاضی حل مسئلههایی است که در نگاه اول چالشبرانگیز به نظر میرسند. به همین دلیل به نظر من یادگیری ریاضی بدون حل مسئله معنایی ندارد و این حل مسئلههای گوناگون است که میتواند به ما در قویشدن درسی مثل ریاضی کمک کند.
آیا بهجز کتاب درسی کتابهای دیگری را هم مطالعه میکنید؟
من به مطالعه علاقهمند هستم، اما در حال حاضر به علت مشغله تحصیلی فرصت مطالعه کتابهای غیردرسی را ندارم و امیدوارم که در آینده چنین فرصتی برایم مهیا شود و بتوانم از خواندن کتابهای متفاوت و جذاب لذت بیشتری ببرم.
در چه دورههای تحصیلی در مسابقههای ریاضی، المپیادها و... برگزیده یا تشویق شدهاید؟
طی دوران تحصیل در برخی از مسابقهها شرکت کردهام که در این راه خانواده و دوستان نقش اصلی را در حمایت و تشویق من داشتهاند.
میگویند ریاضی پرکاربردترین دانش و مادر تمام علوم است. نظر شما چیست؟ اگر این گفته را قبول دارید، دلیلتان را بیان بفرمایید.
من هم به درستی این سخن اذعان میکنم. تمامی علوم برای توصیف و پیشبینی رفتار پدیدهها به علم ریاضی نیاز دارند، زیرا ریاضی امکان بررسی فرضیهها و نظریهها را فراهم میآورد. جدای از آن، ریاضیات زبان مشترک همه علوم است و ابزار اصلی مدلسازی، تحلیل و پیشبینی پدیدههای طبیعی، اجتماعی و فناوری به شمار میآید. بدون ریاضیات، فهم دقیق قانونهای طبیعت و توسعه فناوریهای پیشرفته ممکن نیست. همچنین، ریاضیات مهارتهای تفکر منطقی و حل مسئله را تقویت میکند که در همه زمینهها کاربرد دارند.
عدهای دیگر ریاضیات را ابزار قدرتمند درک جهان میدانند. آیا شما این ایده را قبول دارید؟ دلایل خود را توضیح دهید.
همینطور است! زیرا ریاضی به ما کمک میکند الگوها و رابطهها را توصیف کنیم و به درک بهتری از اتفاقاتی که در اطراف ما رخ میدهند، دست پیدا کنیم. در عین حال ریاضیات زبان طبیعت و علم است. جدای از آن، ریاضیات به عنوان زبان مشترک علوم، امکان مدلسازی و توصیف دقیق پدیدههای طبیعی را فراهم میکند. بسیاری از قانونهای فیزیک، شیمی، زیستشناسی و حتی علوم اجتماعی با رابطهها و مدلهای ریاضی بیان میشوند. بدون ریاضیات فهم عمیق و پیشبینیپذیر از جهان ممکن نبود. علاوه بر آن از سادهترین محاسبههای روزمره تا پیشرفتهترین فناوریها، همه بر پایه ریاضیات بنا شدهاند. خودروها، گوشیهای هوشمند، رایانهها و حتی مدیریت اقتصادی کشورها، همگی به دانش ریاضی نیازمندند.
چه خاطرههای خوبی در دوره تحصیلی خود در ارتباط با درس و معلمان ریاضی دارید؟ لطفاً کامل بگویید.
همیشه زنگهای ریاضی برای من جذاب بوده و هستند. هر وقت نمیتوانستم به پاسخ درست مسئلهای برسم، آن را در زنگهای ریاضی همراه با دبیر ریاضی و همکلاسیهایم حل میکردیم. این همفکری برای من جذاب است. علاوه بر آن، یکی از بهترین خاطرههای بسیاری از دانشآموزان زمانی است که معلم ریاضی با تشویق یا گفتن یک «آفرین» ساده، اعتمادبهنفس آنها را افزایش داده و علاقهشان را به ریاضی بیشتر کرده است. برای مثال وقتی دانشآموز راهحلی برای یک مسئله هندسه پیشنهاد میدهد، معلم با گفتن آفرین به او میتواند تأثیر مثبتی بر روحیهاش بگذارد. همین موضوع باعث خواهد شد این دانشآموز علاقه بیشتری به ریاضی پیدا کند و چه بسا مسیر تحصیلی خود را به سمت ریاضی تغییر دهد.
دوست دارید در مجله رشد ریاضی برهان بیشتر چه مطالبی چاپ شوند؟
خیلی از دانشآموزان در حل مسئلهها مشکل دارند و به همین علت علاقه خود را به ریاضی از دست دادهاند. دوست دارم که در این مجله مطالب بیشتری در خصوص کمک به حل مسئله چاپ شود.
آیا کتابی میشناسید که بتواند راهنمای مؤثری در یادگیری روشهای حل مسئله باشد؟ آیا آن را به دانشآموزان دیگر توصیه میکنید؟
برای شرکت در یکی از مسابقهها، تیم ما تصمیم گرفت کتاب «چگونه مسئلهها را حل کنیم»، نوشته جرج پولیا را مطالعه کنیم. به نظر من این کتاب میتواند به کسانی که حل مسئلههای ریاضی را برای خودشان چالشی بزرگ میبینند، کمک کند.
نظر خانواده شما در مورد ریاضی چیست؟ آیا در این زمینه مشوق شما بودهاند؟ آیا خودشان هم به ریاضی علاقهمند هستند؟
خانوادهام همیشه مرا برای تلاش بیشتر تشویق کردهاند و خودشان نیز به ریاضیات علاقه دارند.
در زندگی شخصی خودتان از ریاضی چه بهرهای بردهاید؟
ریاضیات در بسیاری از جنبهها وجود دارد. درک مفهومهایی مثل هزینه، درصد و آمار، تصمیمهای آگاهانهتری را در زندگی شخصی ما ممکن میسازد. در جامعه نیز ریاضیات اساس پیشرفتهای مهندسی، فناوری، پزشکی، ارتباطات و... است.
از اندیشمندان و صاحبنظران معاصر ریاضی چه کسانی را میشناسید و چگونه با آنها آشنا شدهاید؟
در پایه هفتم به واسطه معلم ریاضیام با خانم مریم میرزاخانی، بانوی ریاضی ایران و صاحب نام در جهان آشنا شدم.