قحطی شدیدترین و بدترین درجهی کمبود غذاست. در هنگام قحطیها افراد زیادی جان خود را در اثر گرسنگی از دست دادهاند. صفحههای تاریخ پر از قصّههای مردم گرسنه در روزهای قحطی است. همینطور، پر است از سرگذشت آدمیان باهوشی که در روزهای قار و قور شکمها، شیوههای بامزه یا عجیب و غریبی برای زندهماندن پیدا کردهاند. انسانها در روزهای قحطی و در اوج گرسنگی، چگونه از خلاقیّت خود استفاده کردهاند؟
قحطی بزرگ ایرلند: عالیجناب سیبزمینی
در قرن نوزدهم، مردم ایرلند عاشق سیبزمینی بودند. سیبزمینی غذای اصلی مردم ایرلند بود. درست مانند نان برای ما ایرانیها. امّا یک روز، یک قارچ سمّی بدجنس به جان سیبزمینیها افتاد و همه را سیاه و خراب کرد.
این اتّفاق وحشتناک، «قحطی بزرگ سیبزمینی» نام گرفت. میلیونها نفر گرسنه ماندند و خیلیها جانشان را از دست دادند.
سیبزمینی؟... غایب!
مردم ایرلند در برابر کمبود غذا تسلیم نشدند. آنها به یاد آوردند که اجدادشان، قبل از آمدن سیبزمینی از آمریکا، غذایشان را از دریا میگرفتند. پس به سوی ساحل رفتند و مشغول جمعکردن جلبکهای دریایی شدند. این جلبکها، پر از ویتامین و موادّ معدنی بودند و جان خیلیها را نجات دادند.
وابستگی به یک نوع غذا، جامعه را در برابر کمبود آسیبپذیر میکند. مردم ایرلند بیش از حد به سیبزمینی وابسته شده بودند. همین وابستگی، آنها را در برابر کمبود سیبزمینی بیدفاع گذاشت. این واقعه نشان میدهد که نبودن تنوّع در کشاورزی و تولید محصولات غذایی، تا چه اندازه خطرناک است. این درس مهمّی در مورد امنیّت غذایی و تولید پایدار است.
فرهنگ و تغذیه
فرهنگ در زمان سختیها، راههای مناسبی برای زندهماندن پیشنهاد میکند. مردم ایرلند در زمان قحطی به فرهنگ کشور خود دقّت کردند. فرهنگها به ما میآموزند که مردم چه شیوههایی برای زندگی همراه با افتخار داشتهاند. یکی از شاخههای مهم فرهنگ، آداب و روشهای تغذیه در روزهای دارایی یا ناداری است.
دستور تهیّه پودینگ مخصوص قحطی
موادّ لازم:
1. یک کاسه خزهی ایرلندی (جلبک دریایی)
2. چهار لیوان شیر
3. کمی وانیل یا لیمو
4. نمک به مقدار دلخواه
5. کمی شکر
طرز تهیّه:
1.خزه را به مدّت نیم ساعت در آب سرد خیس کنید.
2. بعد آن را خوب بشویید و در یک پارچهی تمیز بپیچید.
3. بعد از خشکشدن خزه، آن را در شیر بجوشانید. بگذارید مایع غلیظ شود.
4. شکر و وانیل را اضافه کنید.
5. بگذارید پودینگ سرد شود و ببندد.
6. با خامه یا میوه نوشجان کنید!
پودینگ خزه دوست دارید؟! یادتان باشد اینجا ایرلند است و شما در قحطی به سر میبرید!